Tips en Trucs 2026

Zed: een moderne in RUST ontwikkelde open source code-editor met AI

Code-editors zijn een essentieel onderdeel van het arsenaal voor softwareontwikkelaars. Ze bieden hen een betrouwbare omgeving voor het schrijven, bewerken en debuggen van allerlei soorten code.

Ze staan bekend om hun superieure codeverwerking, omdat ze beschikken over geavanceerde debuggingtools, syntaxisaccentuering, automatische aanvulling, extensies en tal van andere functies.

Enkele populaire namen zijn Vim, Kate, VS Code en Sublime Text.

Er is nog een andere editor die steeds populairder wordt; deze is ontwikkeld door de makers van Atom en Tree-sitter. Deze editor heet Zed Editor en is een open-source code-editor die je zeker eens moet uitproberen.

Zed

Zed Editor is voornamelijk gemaakt met Rust en is een product van Zed Industries dat voor de verschillende onderdelen drie verschillende licenties gebruikt.

De broncode voor de editor is beschikbaar onder GPL 3.0, de servercomponenten onder AGPL 3.0 en GPUI (het framework voor de gebruikersinterface) onder Apache License 2.0.

Belangrijkste kenmerken

Een mix van functies, zoals ondersteuning voor uitvoeren in een terminal, diagnosticeren van projectbrede fouten, ondersteuning voor gesplitste vensters, markdown-voorbeelden en nog veel meer.

Enkele opvallende kenmerken van de Zed Editor:

Zed Editor installeren

Je kunt de Zed Editor op elke Linux-distributie installeren met behulp van het officiële installatiescript:

dany@pindabook:~$ curl -f https://zed.dev/install.sh | sh
 % Total    % Received % Xferd  Average Speed   Time    Time     Time  Current
                                Dload  Upload   Total   Spent    Left  Speed
100  4619  100  4619    0     0  17008      0 --:--:-- --:--:-- --:--:-- 17044
Downloading Zed
 % Total    % Received % Xferd  Average Speed   Time    Time     Time  Current
                                Dload  Upload   Total   Spent    Left  Speed
 0     0    0     0    0     0      0      0 --:--:-- --:--:-- --:--:--     0
 0     0    0     0    0     0      0      0 --:--:-- --:--:-- --:--:--     0
100  155M  100  155M    0     0  48.3M      0  0:00:03  0:00:03 --:--:-- 54.7M
To run Zed from your terminal, you must add ~/.local/bin to your PATH
Run:
  echo 'export PATH=$HOME/.local/bin:$PATH' >> ~/.bashrc
  source ~/.bashrc
To run Zed now, '~/.local/bin/zed'

Als je geen fan bent van scripts, kun je op de officiële website en op de documentatiepagina zoeken naar alternatieve downloads (zoals Flatpak). De broncode staat op GitHub.

Je kunt de Zed Editor starten via de Programmastarter > Ontwikkeling > Zed A high-performance, multiplayer code editor.

De Zed Editor gebruiken

Bij de eerste start verschijnt een Welkomscherm waarmee je enkele instellingen kunt aanpassen. Zoals het thema, de meeste editor gebruikers gebruiken, denk ik, een donker thema: Dark. Gebruikte je vroeger een andere editor (VS Code, JetBrains, Sublime Text, Atom, Emacs of Cursor), dan kan je jouw vertrouwde sneltoetsen blijven gebruiken. Zelfs het importeren van de configuratie van VS Code en Cursor is mogelijk.

Zed

Voor deze tip activeerde ik het thema en klikte ik op de knop.

Nu verschijnt het startscherm waarmee je een bestand, project of repository kunt openen.

Zed

In onderstaande voorbeeld opende ik een kopie van de map met de broncode van deze Linux site. Een map bevat de bestanden die samen het geheel vormt, m.a.w. de map bevat het volledige Project. We gebruiken dus de knop om de map met broncode te selecteren.

Zed

In het linkerpaneel navigeer je naar het bestand dat je wilt aanpassen. Indien Zed zelf de broncode niet herkend, wordt standaard alle toegevoegde inhoud behandeld als platte tekst. Je kunt dan de taalschakelaar (rechts onderaan) gebruiken om dit te wijzigen naar de gewenste broncode, zodat je de juiste syntaxisaccentuering, inspringing, foutdetectie en andere handige taalspecifieke functies krijgt.

De HTML taal markeerde alle HTML-elementen correct, waarna je je kunt concentreren op de gebruikersinterface. De editor had een minimalistische uitstraling, met alle belangrijke opties overzichtelijk weergegeven.

De statusbalk onderaan bevatte een aantal interessante panelen. Het eerste paneel dat we bekijken is het Terminal Panel, waarmee je, zoals de naam al aangeeft, terminal opdrachten en scripts kunt uitvoeren en rechtstreeks vanuit de editor kunt communiceren met systeembestanden en/of -processen.

Zed

Je sluit een geopend paneel via hetzelfde knopje, maar nu met de naam Close Bottom Dock.

In het Agent Panel vind je de geïntegreerde AI assistent.

Zed

Via de knop kan je verschillende grote taalmodellen activeren en configureren die in de Zed Editor kunnen worden geïntegreerd. Er zijn opties zoals Claude, Anthropic, GitHub Copilot Chat, Ollama, OpenAI en Google AI.

Zed

Om de AI Assistent te gebruiken, klik je rechts bovenaan op de knop en klik je op de gewenste Agent (bijv. Zed Agent).

In de bovenste balk heb je de knop waarmee je een assistent activeert om Claude Code in de Zed Editor te gebruiken. Voor de AI geïnteresseerde lezer toont onderstaande video hoe Claude Code in de Zed Editor werkt.

De realtime samenwerkingsfuncties van de Zed Editor zijn ook erg aantrekkelijk. Om ze te bekijken, moest je inloggen met bijvoorbeeld een GitHub-account. Na het inloggen wordt het Collab Panel geopend en kan je verder werken aan jouw projecten.

Je kan met anderen chatten, medewerkers toevoegen aan bestaande projecten, deelnemen aan een gesprek met de mogelijkheid om het scherm te delen en de cursors van andere medewerkers te volgen, nieuwe contacten toevoegen en vele andere samenwerkingsopdrachten uitvoeren.

Broncode schrijven en aanpassen

Tijd voor het echte werk. Maar voor je aan de slag kunt, moet je het project (map) uit de Restricted Mode halen.

Daarvoor klik je links bovenaan op de opvallend oranje Restricted Mode melding.

Zed

Klik op de knop om alle mogelijkheden van de Zed Editor voor dit project te activeren. Onderstaande afbeelding toont Code-aanvulling.

Zed

Pad- en bestandsaanvulling start je met een padaanduiding zoals /, . of ./.

Zed

Gebruik het hamburgermenu (rechts bovenaan) en start de opdracht Open Settings om de Zed Editor naar jouw wensen aan te passen. In het linker paneel staan verschillende categorieën die op hun beurt verschillende onderdelen bevatten. Voor overstappers van andere editors vind je in de categorie Keymap het onderdeel Base Keymap waar je met de keuzelijst Base Keymap snel je favoriete sneltoetsen kunt activeren.

Zed

Hoewel de Zed Editor een uitstekende standaard functieomvang heeft, kan je deze uitbreiden met Extensions. Deze kan je beheren via het hamburgermenu en de opdracht Extensions.. Hoewel er een zoekfunctie is, moet je soms wel de (gedeeltelijke) naam van een gewenste extensie kennen. Zo zal je tijdens het zoeken naar HTML, de populaire Emmet extensie niet vinden. Gelukkig zijn de meeste extensies voor alle editors beschikbaar en met dezelfde naam. Een overzicht van de beschikbare extensies kan je ook online raadplegen.

Afsluitend nog deze Zed Editor video:

Zed Editor verwijderen

Voor je de Zed Editor verwijderd, sluit je deze eerst af. Daarna verwijder je Zed zoals je het installeerde, via de volgende verwijderopdracht:

dany@pindabook:~$ $HOME/.local/bin/zed --uninstall
Do you want to keep your Zed preferences? [Y/n] n
Preferences removed.
Zed has been uninstalled

Dit script liet echter een werkmap staan, deze verwijder je met:

dany@pindabook:~$ rm -r .cache/zed