Tips en Trucs 2026

De Yazi terminal bestandsbeheerder

Yazi wordt aangeprezen als een razendsnelle TUI-bestandsbeheerder met asynchrone ondersteuning. Yazi is een geschreven in Rust en heeft als doel om een efficiënte, gebruiksvriendelijke en aanpasbare ervaring op het gebied van bestandsbeheer te bieden.

Yazi Preview

Yazi installeren

De laatste versie voor jouw systeem kan je downloaden van de GitHub release pagina van de ontwikkelaar. Je kunt de laatste versie ook downloaden met terminalopdrachten.

Eerst vragen we alle eigenschappen van de Yazi GitHub pagina op. Uit deze eigenschappen zonderen we de waarde van de eigenschap "tag_name" af met behulp van grep. Deze bevat namelijk het meest recente versienummer.

dany@pindabook:~$ latest=$(curl -s https://api.github.com/repos/sxyazi/yazi/releases/latest | grep -oP '"tag_name": "\K(.*)(?=")' | cut -d$'v' -f 2)

De variabele latest bevat nu het recentste versienummer.

dany@pindabook:~$ echo $latest
25.5.31

Dit kunnen we gebruiken om de laatste versie van Yazi met wget te downloaden:

dany@pindabook:~$ wget https://github.com/sxyazi/yazi/releases/download/v${latest}/yazi-x86_64-unknown-linux-gnu.zip  
--2025-12-28 15:30:33--  https://github.com/sxyazi/yazi/releases/download/v25.5.31/yazi-x86_64-unknown-linux-gnu.zip
Herleiden van github.com (github.com)... 140.82.121.4
Verbinding maken met github.com (github.com)|140.82.121.4|:443... verbonden.
HTTP-verzoek is verzonden; wachten op antwoord... 302 Found
Locatie: https://release-assets.githubusercontent.com/github-production-release-asset/663900193/9ac0781d-1f3d-4c52-b57a-5f0ded5032db?sp=r&sv=2018-11-09&sr=b&spr=https
&se=2025-12-28T15%3A06%3A49Z&rscd=attachment%3B+filename%3Dyazi-x86_64-unknown-linux-gnu.zip&rsct=application%2Foctet-stream&skoid=96c2d410-5711-43a1-aedd-ab1947aa7ab
0&sktid=398a6654-997b-47e9-b12b-9515b896b4de&skt=2025-12-28T14%3A06%3A35Z&ske=2025-12-28T15%3A06%3A49Z&sks=b&skv=2018-11-09&sig=Ah0wlmA6JC26uQ9BEs8Qxo4NPneXZqKDB65izw
M7jP8%3D&jwt=eyJ0eXAiOiJKV1QiLCJhbGciOiJIUzI1NiJ9.eyJpc3MiOiJnaXRodWIuY29tIiwiYXVkIjoicmVsZWFzZS1hc3NldHMuZ2l0aHVidXNlcmNvbnRlbnQuY29tIiwia2V5Ijoia2V5MSIsImV4cCI6MTc2
NjkzMjUzMywibmJmIjoxNzY2OTMyMjMzLCJwYXRoIjoicmVsZWFzZWFzc2V0cHJvZHVjdGlvbi5ibG9iLmNvcmUud2luZG93cy5uZXQifQ.3t1JqykN-rhqAR8To6v5U3Wkfz7-nj7vEAiYw3tbsTs&response-conten
t-disposition=attachment%3B%20filename%3Dyazi-x86_64-unknown-linux-gnu.zip&response-content-type=application%2Foctet-stream [volgen...]
--2025-12-28 15:30:33--  https://release-assets.githubusercontent.com/github-production-release-asset/663900193/9ac0781d-1f3d-4c52-b57a-5f0ded5032db?sp=r&sv=2018-11-0
9&sr=b&spr=https&se=2025-12-28T15%3A06%3A49Z&rscd=attachment%3B+filename%3Dyazi-x86_64-unknown-linux-gnu.zip&rsct=application%2Foctet-stream&skoid=96c2d410-5711-43a1-
aedd-ab1947aa7ab0&sktid=398a6654-997b-47e9-b12b-9515b896b4de&skt=2025-12-28T14%3A06%3A35Z&ske=2025-12-28T15%3A06%3A49Z&sks=b&skv=2018-11-09&sig=Ah0wlmA6JC26uQ9BEs8Qxo
4NPneXZqKDB65izwM7jP8%3D&jwt=eyJ0eXAiOiJKV1QiLCJhbGciOiJIUzI1NiJ9.eyJpc3MiOiJnaXRodWIuY29tIiwiYXVkIjoicmVsZWFzZS1hc3NldHMuZ2l0aHVidXNlcmNvbnRlbnQuY29tIiwia2V5Ijoia2V5
MSIsImV4cCI6MTc2NjkzMjUzMywibmJmIjoxNzY2OTMyMjMzLCJwYXRoIjoicmVsZWFzZWFzc2V0cHJvZHVjdGlvbi5ibG9iLmNvcmUud2luZG93cy5uZXQifQ.3t1JqykN-rhqAR8To6v5U3Wkfz7-nj7vEAiYw3tbsTs
&response-content-disposition=attachment%3B%20filename%3Dyazi-x86_64-unknown-linux-gnu.zip&response-content-type=application%2Foctet-stream
Herleiden van release-assets.githubusercontent.com (release-assets.githubusercontent.com)... 185.199.109.133, 185.199.108.133, 185.199.110.133, ...
Verbinding maken met release-assets.githubusercontent.com (release-assets.githubusercontent.com)|185.199.109.133|:443... verbonden.
HTTP-verzoek is verzonden; wachten op antwoord... 200 OK
Lengte: 8432503 (8,0M) [application/octet-stream]
Wordt opgeslagen als: ‘yazi-x86_64-unknown-linux-gnu.zip’

yazi-x86_64-unknown-linux-gnu.zip         100%[===================================================================================>]   8,04M  8,91MB/s    in 0,9s     

2025-12-28 15:30:34 (8,91 MB/s) - '‘yazi-x86_64-unknown-linux-gnu.zip’' opgeslagen [8432503/8432503]

Pak het gedownloade zipbestand uit:

dany@pindabook:~$ unzip yazi-x86_64-unknown-linux-gnu.zip  
Archive:  yazi-x86_64-unknown-linux-gnu.zip
  creating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/ya   
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/README.md   
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/LICENSE   
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/yazi   
  creating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/completions/
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/completions/ya.bash   
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/completions/yazi.fish   
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/completions/yazi.ts   
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/completions/_yazi.ps1   
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/completions/ya.elv   
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/completions/yazi.elv   
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/completions/ya.fish   
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/completions/_yazi   
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/completions/yazi.nu   
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/completions/_ya.ps1   
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/completions/yazi.bash   
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/completions/_ya   
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/completions/ya.ts   
 inflating: yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/completions/ya.nu   

Verplaats het naar je $PATH, bijvoorbeeld /usr/local/bin/:

dany@pindabook:~$ sudo mv yazi-x86_64-unknown-linux-gnu /usr/local/bin/
[sudo] wachtwoord voor dany:  

Maak een koppeling aan om Yazi rechtstreeks vanuit de terminal te starten:

dany@pindabook:~$ sudo ln -s /usr/local/bin/yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/yazi /usr/local/bin/yazi

Hoewel je Yazi nu reeds kunt gebruiken, krijg je extra functionaliteit door de volgende extra afhankelijke softwarepakketten te installeren:

dany@pindabook:~$ sudo apt install ffmpeg 7zip jq poppler-utils fd-find ripgrep fzf zoxide imagemagick
7zip is reeds de nieuwste versie (25.01+dfsg-1~deb13u1).
7zip staat ingesteld op handmatig geïnstalleerd.
jq is reeds de nieuwste versie (1.7.1-6+deb13u1).
jq staat ingesteld op handmatig geïnstalleerd.
poppler-utils is reeds de nieuwste versie (25.03.0-5+deb13u2).
poppler-utils staat ingesteld op handmatig geïnstalleerd.
imagemagick is reeds de nieuwste versie (8:7.1.1.43+dfsg1-1+deb13u3).
imagemagick staat ingesteld op handmatig geïnstalleerd.
Installeren:
 fd-find  ffmpeg  fzf  ripgrep  zoxide

Installeren van vereisten:
 libavdevice61

Voorgestelde pakketten:
 ffmpeg-doc

Samenvatting:
 Opwaarderen: 0, Installeren: 6, Verwijderen: 0, Niet opwaarderen: 0
 Downloadgrootte: 6.498 kB
 Benodigde ruimte: 17,8 MB / 84,6 GB beschikbaar

Doorgaan? [J/n]  
Ophalen:1 http://security.debian.org/debian-security trixie-security/main amd64 libavdevice61 amd64 7:7.1.3-0+deb13u
1 [119 kB]
Ophalen:2 http://deb.debian.org/debian trixie/main amd64 fd-find amd64 10.2.0-1+b5 [1.053 kB]
Ophalen:3 http://security.debian.org/debian-security trixie-security/main amd64 ffmpeg amd64 7:7.1.3-0+deb13u1 [1.99
5 kB]
Ophalen:4 http://deb.debian.org/debian trixie/main amd64 fzf amd64 0.60.3-1+b2 [1.474 kB]
Ophalen:5 http://deb.debian.org/debian trixie/main amd64 ripgrep amd64 14.1.1-1+b4 [1.434 kB]
Ophalen:6 http://deb.debian.org/debian trixie/main amd64 zoxide amd64 0.9.7-1+b1 [424 kB]
6.498 kB opgehaald in 1s (9.046 kB/s)
Voorheen niet geselecteerd pakket fd-find wordt geselecteerd.
(Database wordt ingelezen ... 206566 bestanden en mappen momenteel geïnstalleerd.)
Uitpakken van .../0-fd-find_10.2.0-1+b5_amd64.deb wordt voorbereid...
Bezig met uitpakken van fd-find (10.2.0-1+b5) ...
Voorheen niet geselecteerd pakket libavdevice61:amd64 wordt geselecteerd.
Uitpakken van .../1-libavdevice61_7%3a7.1.3-0+deb13u1_amd64.deb wordt voorbereid...
Bezig met uitpakken van libavdevice61:amd64 (7:7.1.3-0+deb13u1) ...
Voorheen niet geselecteerd pakket ffmpeg wordt geselecteerd.
Uitpakken van .../2-ffmpeg_7%3a7.1.3-0+deb13u1_amd64.deb wordt voorbereid...
Bezig met uitpakken van ffmpeg (7:7.1.3-0+deb13u1) ...
Voorheen niet geselecteerd pakket fzf wordt geselecteerd.
Uitpakken van .../3-fzf_0.60.3-1+b2_amd64.deb wordt voorbereid...
Bezig met uitpakken van fzf (0.60.3-1+b2) ...
Voorheen niet geselecteerd pakket ripgrep wordt geselecteerd.
Uitpakken van .../4-ripgrep_14.1.1-1+b4_amd64.deb wordt voorbereid...
Bezig met uitpakken van ripgrep (14.1.1-1+b4) ...
Voorheen niet geselecteerd pakket zoxide wordt geselecteerd.
Uitpakken van .../5-zoxide_0.9.7-1+b1_amd64.deb wordt voorbereid...
Bezig met uitpakken van zoxide (0.9.7-1+b1) ...
Instellen van zoxide (0.9.7-1+b1) ...
Instellen van libavdevice61:amd64 (7:7.1.3-0+deb13u1) ...
Instellen van fd-find (10.2.0-1+b5) ...
Instellen van fzf (0.60.3-1+b2) ...
Instellen van ripgrep (14.1.1-1+b4) ...
Instellen van ffmpeg (7:7.1.3-0+deb13u1) ...
Bezig met afhandelen van triggers voor man-db (2.13.1-1) ...
Bezig met afhandelen van triggers voor libc-bin (2.41-12) ...

Opmerking van de ontwikkelaar: Houd er rekening mee dat deze afhankelijkheden op sommige Debian/Ubuntu-versies vrij oud zijn en ervoor kunnen zorgen dat Yazi niet goed werkt. In dat geval moet je ze handmatig bouwen vanuit de nieuwste broncode.

Zorg dus dat je steeds werkt met de recenste Debian/Ubuntu versie. Indien dit niet mogelijk is kan je steeds terugvallen op een oudere Yazi versie.

Werken met Yazi

Start Yazi met de volgende opdracht:

dany@pindabook:~$ yazi

Yazi kan je bedienen met muisklikken, maar in een terminalvenster werk je efficiënter met sneltoetsen. Zo gebruik je de pijltoetsen om te navigeren. De pijltoetsen en gebruik je om een map of bestand te selecteren. Een geselecteerde map open je met de toets , een map sluit je (naar bovenliggende map) met de toets . Zo merk je al vlug dat de inhoud van de eerste kolom de map is waar je vandaan komt, met de inhoud van de bovenliggende map. De middelste kolom bevat de inhoud van de huidige map en de laatste kolom de inhoud van de geselecteerde map.

Gebruikers van de Vim editor kunnen om te navigeren ook gebruik maken van de Vim sneltoetsen.

Yazi

Als je een bestand selecteert in de middelste kolom, krijg je in de meeste gevallen een voorvertoning in de derde kolom.

Yazi Preview

Zelfs van HTML-code, programmeercode en de inhoud van archieven.

Yazi

Om een geselecteerd bestand aan te passen (te openen) druk je op Return. Oei, dit valt tegen, ik had zoals in de voorvertoning een kleurweergave van de code verwacht. De zwart/wit weergave is te wijten aan de teksteditor Vim. Deze zeer krachtige teksteditor is moeilijker te configureren en te gebruiken dan nano. Om de Vim teksteditor te verlaten, druk je na elkaar op de toetsen :, q, a en Return.

Om Yazi te verlaten druk je op de q toets.

Yazi volgt de beschikbare shell-variabelen, m.a.w. om zelf jouw favoriete teksteditor in Yazi te gebruiken, moet je deze in de EDITOR variabele opgeven. Met de vier volgende opdrachten, ga je eerst na wat de huidige waarde van de EDITOR variabele is, namelijk niets. Daarna bepaal je het pad en de bestandsnaam van jouw favoriete teksteditor (hier nano). Vervolgens kan je deze toekennen aan de EDITOR variabele en Yazi opnieuw starten.

dany@pindabook:~$ echo $EDITOR

dany@pindabook:~$ which nano
/usr/bin/nano
dany@pindabook:~$ export EDITOR="/usr/bin/nano"
dany@pindabook:~$ yazi

Zo ziet een HTML-pagina er nu in de Yazi (nano) editor uit:

Nano

De nano teksteditor verlaat je met de sneltoets Ctrl+x.

Na deze geslaagde test, kan je de EDITOR variabele definiëren voor elke terminalsessie. Een pracht van een taak voor Yazi.

Zorg dat je in Yazi in de Home map (meestal de map met jouw voornaam) werkt. Typ een . (punt) om de onzichtbare bestanden/mappen weer te geven (waarvan de naam begint met een punt). Selecteer het bestand met de Bash shell instellingen .bashrc en druk Return. Voeg zoals op onderstaande afbeelding achteraan de gewenste EDITOR variabele in.

.bashrc

Sla de aanpassing op met Ctrl+s, verlaat nano met Ctrl+x en sluit Yazi af met q.

Herstart het terminalvenster en controleer of Yazi nog steeds de nano teksteditor gebruikt.

Vanzelfsprekend ondersteunt Yazi alle standaard bestandsbeheer functies. Als voorbeeld maken we voor Yazi een configuratie-map en -bestand aan.

Navigeer daarvoor in Yazi in jouw Home map naar de verborgen .config map, m.a.w. zorg dat je de inhoud van de map .config in de middelste kolom ziet. Druk op de a (add) toets en typ de naam van de aan te maken map (in ons voorbeeld: yazi/) gevolgd door Return.

Open de nieuwe map met de toets . Het middelste paneel toont nu No items. Om het instellingen bestand voor Yazi aan te maken, druk je a en typ je de naam van het bestand (yazi.toml) gevolgd door Return.

Om nu bijvoorbeeld steeds de verborgen bestanden en mappen in Yazi weer te geven, open je het instellingenbestand met Return en typ je de volgende regels:

[mgr]
show_hidden = true

Na het opslaan van de aanpassing, het verlaten van de teksteditor en Yazi moet je Yazi opnieuw starten om de aangepaste instelling te activeren. Dit is het resultaat:

Yazi

Om de standaard configuratie te herstellen, volstaat het de Yazi configuratiemap te verwijderen. Navigeer daarvoor naar de .config map en selecteer de map yazi. Druk op de sneltoets Shift+D om de map definitief te verwijderen.

Yazi

Druk y om het verwijderen te bevestigen. Om de standaard configuratie te activeren, moet je Yazi opnieuw herstarten.

Yazi kan je uitbreiden met thema's en functies die je kan beheren met de Yazi Package Manager. De Yazi Package Manager (ya) kan je in de terminal in jouw opstartmap opnemen met de opdracht:

dany@pindabook:~$ sudo ln -s /usr/local/bin/yazi-x86_64-unknown-linux-gnu/ya /usr/local/bin/ya
[sudo] wachtwoord voor dany:  

Een lijst van de geïnstalleerde Yazi pakketten kan je opvragen met:

dany@pindabook:~$ ya pkg list
Plugins:
Flavors:

Met andere woorden: er zijn geen Yazi uitbreidingen aanwezig. Een overzicht van Yazi plugins kan je vinden op de Yazi plugin Github pagina. Eveneens op Github staat de Yazi Package Manager handleiding. Voor kleurenthema's kan je terecht op de Yazi Flavors Github pagina (zie ook onderstaande video). Nog veel meer uitbreidingen, waaronder voorvertoningen kan je vinden op de Awesome Yazi Github pagina.

Een complete Yazi handleiding is voorhanden, met onder andere een Snelstartgids en Configuratie handleiding.

Yazi handleding

Yazi verwijderen