Tips en Trucs 2025

CPU-snelheidslimieten instellen met cpupower-gui

Computers moeten tegenwoordig snel, zuinig en tegelijk stil zijn. Computersystemen waarbij de processor op volle snelheid werkt, verbruiken veel en produceren veel warmte. Vooral bij computers die werken op batterijen is het verbruik belangrijk. De geproduceerde warmte wordt door luidruchtige ventilators afgevoerd. Daarenboven zorgen hoge temperaturen voor een kortere levensduur van zowel de ventilators als de elektronica.

De meeste computers bevatte processors met een Turbo Boost, waarbij de processor tot het uiterste wordt gedreven om een taak zo snel mogelijk af te handelen. Indien dit niet te lang duurt, loopt de temperatuur niet op. Maar na een tijdje loopt de temperatuur zo hoog op dat de computer een luidruchtige bak wordt. Bij elke generatie processors lijkt me dit erger en erger te worden en doet me denken aan de tijd toen we processors overklokten. Ook bij het overklokken liep de temperatuur hoog op, terwijl de snelheidswinst bijna niet merkbaar was.

Computers met Turbo Boost processors worden standaard geleverd met een ingeschakelde Turbo Boost. Wie geluk heeft kan Turbo Boost uit/inschakelen in de UEFI (BIOS), maar meestal is deze instelling niet aanwezig. Maar je kunt gelukkig in Linux wel Turbo Boost uitschakelen via het programma CPU-snelheidsinstellingen.

CPU-snelheidsinstellingen installeren

CPU-snelheidsinstellingen is beschikbaar in de standaard softwarebronnen van Debian Trixie en installeer je als volgt:

De CPU-snelheid instellen

Bovenaan de interface (van links naar rechts) kun je vernieuwen, één of alle kernen selecteren en tabbladen voor openen van de instellingen, voorkeuren of profielen.

Mijn testcomputer heeft 4 kernen (cores) en 4 threads. Voor elke CPU kunnen we de minimale en maximale frequentie instellen, of alle CPU's tegelijk wijzigen. Om de frequentie-instellingen te wijzigen, selecteer je de CPU in het vervolgkeuzemenu, pas je de schuifregelaars aan en klik je op .

cpupower

Onderaan de interface kunnen we het governor-beleid aanpassen. Op mijn testcomputer (met oudere Intel processor) kan ik kiezen tussen Performance of Schedutil. Bij Performance ligt de nadruk op presteren met hoger verbruik en warmte-ontwikkeling. Met Schedutil wordt de CPU-snelheid pas opgedreven als de processor door het besturingssysteem of programma zwaarder wordt belast. In rust of bij lichtere taken wordt de CPU-snelheid verlaagd om zo stroom te besparen en minder warmte te produceren. Afhankelijk van de CPU en het moederbord (en BIOS/UEFI) is er ook een dropdownmenu voor energievoorkeuren. De opties vertegenwoordigen verschillende hints voor energie versus prestaties en spreken voor zich. De standaardoptie vertegenwoordigt de hintwaarde die door de platformfirmware (BIOS/UEFI) is ingesteld.

Er is een mogelijkheid om een specifieke CPU in of uit te schakelen. Dit kan worden geregeld via het selectievakje in de kolom Actief of naast de CPU vervolgkeuzelijst. In eerste instantie geeft het selectievakje de status van de CPU weer, d.w.z. of deze online (actief) of offline (uitgeschakeld) is. De eerste CPU (0) kan je niet uitschakelen, het selectievakje naast de CPU vervolgkeuzelijst is dan ook grijs.

Eigen profiel aanmaken

Om energie te besparen en langer op batterijen te kunnen werken, maak je als volgt een Batterij profiel.

Voorkeuren

Op het tabblad Preferences kan je enkele voorkeuren instellen. Waarbij de instelling Profiel waarschijnlijk de interessantste is. Daarmee selecteer je namelijk het profiel waarmee de computer moet opstarten.

preferences

CPU-snelheidsinstellingen verwijderen