Tips en Trucs 2017

Gebruikers aanmaken en beheren

Met de volgende opdrachten kunnen we gebruikers beheren:

• useradd: nieuwe gebruikers aanmaken
• usermod: bestaande gebruikers aanmaken
• userdel: gebruikers verwijderen
• passwd: wachtwoorden aan gebruikers toekennen
• chage: de geldigheidstermijn van een gebruikerswachtwoord aanpassen

Een lokale gebruiker aanmaken en een wachtwoord toekennen

Om de gebruiker met de naam pindanet met het wachtwoord NetPinDa@123# aan te maken, gebruik je de volgende opdrachtregel:

dany@laptop:~> su -c 'useradd pindanet ; echo -e "NetPinDa@123#\nNetPinDa@123#" | passwd pindanet'
Wachtwoord:
Nieuw wachtwoord:Nieuw wachtwoord herhalen: passwd: wachtwoord is met succes aangepast

su -c zorgt ervoor dat de opdrachten tussen aanhalingstekens als root worden uitgevoerd. useradd pindanet maakt de nieuwe gebruiker aan. De echo opdracht geeft het wachtwoord tweemaal door aan de opdracht passwd. Zo kan je in één regel verschillende opdrachten gescheiden door punt komma's laten uitvoeren.

Bij het aanmaken van een nieuwe gebruiker worden de volgende wijzigingen aangebracht:

• Er wordt een Persoonlijke map in de map /home/ aangemaakt met de naam van de gebruiker
• De gegevens van de gebruiker worden toegevoegd aan het bestand /etc/passwd
• De groepsinformatie wordt opgeslagen in het bestand /etc/group
• Het wachtwoord wordt versleuteld toegevoegd aan het bestand /etc/shadow.
• Er wordt in de map /var/spool/mail/ een bestand aangemaakt met de naam van de gebruiker voor de e-mails van de gebruiker

Een gebruiker inclusief zijn Persoonlijke map verwijderen

dany@laptop:~> grep pindanet /etc/passwd
pindanet:x:1031:100::/home/pindanet
dany@laptop:~> sudo userdel -r pindanet
root's password:
no crontab for pindanet
userdel: pindanet home directory (/home/pindanet) not found
dany@laptop:~> grep pindanet /etc/passwd

Met de eerste opdracht ga je na of de gebruiker wel bestaat. Met bovenstaande opdracht werd de Persoonlijke map niet aangemaakt, vandaar het bericht dat de Persoonlijke map niet werd gevonden en dus ook niet werd verwijderd. Om de Persoonlijke map aan te maken tijdens het aanmaken van de gebruiker gebruik je de opties -m (zie verder). De laatste opdracht toont aan dat de gebruiker verwijderd is.

Een gebruiker met zelf gekozen eigenschappen aanmaken

Een gebruiker moet de volgende eigenschappen krijgen:

• UID = 2000: besturingssystemen werden met id's (genummerde) en niet met benoemde gebruikers
• GID = 100: besturingssystemen werden met id's (genummerde) en niet met benoemde groepen
• Beschrijving = "Pindanet Tips en Trucs auteur": vrije commentaar
• Persoonlijke map = /usr/home/pindanet
• Shell = /usr/bin/ksh: zijn favoriete opdrachtenomgeving, standaard is dit bash
• Gebruikersnaam = pindanet: login naam
• Wachtwoord: NetPinDa@123#

Maak je aan met:

dany@laptop:~> sudo useradd -u 2000 -g 100 -c "Pindanet Tips en Trucs auteur" -m -d /usr/home/pindanet -s /usr/bin/ksh pindanet
dany@laptop:~> su -c 'echo -e "NetPinDa@123#\nNetPinDa@123#" | passwd pindanet'
Wachtwoord:
Nieuw wachtwoord:Nieuw wachtwoord herhalen: passwd: wachtwoord is met succes aangepast
dany@laptop:~> grep pindanet /etc/passwd
pindanet:x:2000:100:Pindanet Tips en Trucs auteur:/usr/home/pindanet:/usr/bin/ksh

Een bestaande gebruiker aanpassen

Om de gebruiker pindanet terug standaardeigenschappen te geven (Persoonlijke map en bash shell), gebruik je de volgende opdracht:

dany@laptop:~> sudo usermod -m -d /home/pindanet -s /bin/bash pindanet
dany@laptop:~> grep pindanet /etc/passwd
pindanet:x:2000:100:Pindanet Tips en Trucs auteur:/home/pindanet:/bin/bash

Een gebruiker forceren om bij de eerstvolgende aanmelding een ander wachtwoord te gebruiken

dany@laptop:~> sudo chage -d 0 pindanet
root's password:
dany@laptop:~> su pindanet
Wachtwoord:
You are required to change your password immediately (administrator enforced)
Veranderen van wachtwoord voor pindanet.
Current password: 
Nieuw wachtwoord:
Nieuw wachtwoord herhalen:
pindanet@laptop:/home/dany> exit
exit
dany@laptop:~>

Dit is eveneens geldig als je bij de eerste aanmelding gebruikt maakt van SSH of een andere manier van aanmelden.